Zamiast dywidendy - pozostawienie zysku w spółce, ulga w 2025 r.

Wspólnicy podejmując decyzję na walnym zgromadzeniu o przeznaczeniu zysku spółki, mają prawo nie tylko wypłacić dywidendę, ale również powiększać majątek spółki pozostawiając go do wykorzystania. Zysk może zastąpić finansowanie dłużne (np. pożyczki) w kolejnych okresach a jednocześnie dać prawo do dodatkowej oszczędności podatkowej - ulgi dla niewypłaconego zysku.

Wypracowany dochód podatkowy podlega opodatkowaniu podatkiem CIT, zgodnie ze stawką właściwą dla podatnika. Co do zasady będzie to CIT 9% dla małych podatników oraz 19% CIT dla pozostałych.

Podatek ten pobierany jest w trakcie roku w formie zaliczek oraz na koniec roku rozliczany poprzez CIT-8. Podatnicy korzystający z preferencji podatkowych, obniżonej stawki (CIT/IP) lub ulg mogą wówczas z końcem roku wykazać nadpłatę i wnosić o zwrot nadwyżki.

Po opodatkowaniu, w spółce pozostaje wypracowany zysk, którego dalszy przepływ pieniężny zależy od decyzji podejmowanych na zgromadzeniu wspólników (udziałowców, akcjonariuszy). Dopuszczalnym jest podjęcie uchwały o:

  1. przeznaczeniu zysku na podwyższenie kapitału zakładowego,
  2. przeznaczeniu zysku na podwyższenie kapitałów zapasowego lub rezerwowego.
  3. wypłacie zysku - dywidendzie - która po stronie spółki powoduje obowiązek pobrania zryczałtowanego podatku za wspólników (udziałowców) oraz przygotowanie PIT-8AR (gdy udziałowcami są osoby fizyczne) lub CIT-8R (gdy udziałowcami są osoby prawne)
  4. pokryciu straty z lat ubiegłych

1. Pozostawienie zysku w spółce z przeznaczeniem na kapitał zakładowy

W chwili podjęcia tej uchwały powoduje po stronie spółki obowiązek zapłaty podatku z tytułu niezrealizowanych zysków. W efekcie zatem dojdzie do zapłaty podatku CIT już na etapie roku obrotowego, w którym zysk został wypracowany po stronie spółki tak samo jak w przypadku dywidendy. Odpowiednio taką sytuację po zatwierdzeniu uchwały należy zgłosić do KRS jako podwyższenie kapitału ale również wykazać w deklaracji CIT-6R (część D.1).

Przekazanie zysku na podwyższenie kapitału zakładowego powoduje obowiązek zapłaty podatku od czynności cywilnoprawnych (dofinansowanie spółki, zmiana jej umowy powoduje obowiązek zgłoszenia tego faktu do KRS).

Środki przekazane na kapitał zakładowy podlegają ,możliwości swobodnego ich rozdysponowania przez spółkę poprzez jej działalność operacyjna czy finansową.

2. Pozostawienie zysku w spółce z przeznaczeniem na kapitał zapasowy (rezerwowy)

Podstawową zaletą tego rozwiązania pozostaje brak zapłaty podatku od wypłacanej dywidendy. Wspólnicy (udziałowcy) nie posiadają w tym przypadku środków do wypłaty, nie realizuje się również ich uprawnienie do ich wypłaty dlatego nie zostanie od nich pobrany podatek od dywidendy (19%). Spółka zapłaci natomiast podatek od wypracowanego zysku, czyli składać musi CIT-8 i rozliczyć 9-19% podatku od zysku z tego tytułu.

Co więcej przekazanie tych środków na kapitał zapasowy lub rezerwowy nie jest również dla spółki przychodem (mimo dofinansowania jej, spółka nie uzna tego za świadczenie nieodpłatne).

Natomiast wypłata z kapitału zapasowego – zysku spółki z o.o. wcześniej wpłaconego na ten kapitał podlega opodatkowaniu na takich samych zasadach co wypłata zysku za poprzedni rok obrotowy. Podlega zatem opodatkowaniu 19% podatkiem od dywidendy.

Kapitał rezerwowy nie jest przeznaczony na bieżącą działalność operacyjną, lecz na przyszłe inwestycje, zabezpieczenia lub pokrycie ewentualnych strat. Nie można nim swobodnie rozporządzać. Pozwala on natomiast skorzystać z ulgi inwestycyjnej.

Kwoty zysku przekazane na kapitał zapasowy czy rezerwowy mogą stanowić podstawę opodatkowania wspólników w sytuacji przekształcenia spółki z o.o. w spółkę nieposiadającą osobowości prawnej (niebędącą podatnikiem CIT). Przychodem w takiej sytuacji jest wartość niepodzielonych zysków w spółce oraz zysku przekazanego na inne kapitały niż kapitał zakładowy.

Podwyższenie kapitału zapasowego nie rodzi również konieczności zapłaty PCC.

Ulga inwestycyjna, czyli zaliczenie do kosztów podatkowych hipotetycznych kosztów finansowania dłużnego

Warunkiem niezbędnym do zastosowania opisywanego rozwiązania jest przeznaczenie zysku na kapitał zapasowy lub rezerwowy. W przeciwnym wypadku podatnik nie będzie mógł rozpoznać dodatkowych kosztów uzyskania przychodów. Kluczowym jest, aby zysk przeznaczony na kapitał zapasowy albo rezerwowy nie został z niego wypłacony przez 3 lata, licząc od końca roku podatkowego, w którym podjęto uchwałę o zatrzymaniu zysku w spółce.

Po przekazaniu zysku na kapitał zapasowy (rezerwowy), możliwe jest zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów kwoty stanowiącej iloczyn stopy referencyjnej NBP na ostatni dzień roboczy roku poprzedzającego rok podatkowy + 1 punkt procentowy oraz kwoty niewypłaconego zysku. Łączna kwota odliczeń w ciągu jednego roku nie może przekroczyć 250 000 zł. Ulga podlega wykazaniu w CIT-8.

Od tych samych środków przeznaczonych na kapitał rezerwowy, podatnik może trzykrotnie zaliczyć naliczone odsetki do kosztów uzyskania przychodów:

  • po raz pierwszy w roku podatkowym przeznaczenia zysku na kapitał rezerwowy lub zapasowy,
  • po raz drugi w następującym po nim roku podatkowym,
  • po raz trzeci w roku podatkowym następującym po drugim roku podatkowym.

3. Wypłata zysku - dywidenda dla wspólników

Podjęcie decyzji o wypłacie zysku powoduje usunięcie środków zgormadzonych na rachunku spółki i transfer środków na rzecz wspólników po uprzednim rozliczeniu z tego tytułu podatku. Stawka pobieranego podatku zależeć będzie od wspólnika - decydować będzie przede wszystkim rezydencja podatkowa. I tak w przypadku polskich rezydentów otrzymujących dywidendę od spółki z siedzibą w RP:

  • będących osobami fizycznymi podstawowa stawka podatku to 19% (stawka niezależna od wcześniej opłaconego CIT-8 przez spółkę od jej zysku); otrzymujący dywidendę wspólnik nie wykazuje jej w CIT rocznym, spółka wypłacająca składa z tego tytułu PIT-8AR (łącznie za wszystkie dywidendy),
  • w przypadku gdy otrzymującym jest inna spółka - możliwe jest tzw. zwolnienie dywidendowe, zmusza to do wykazania kwoty dywidendy w informacji wyłącznie przy niespełnieniu warunków zwolnienia; jeżeli nie jest możliwe jego zastosowanie, właściwym jest wykazanie przez wypłacającego dywidendę pobieranego podatku w CIT-6R oraz CIT-7 (za każdy podmiot dla którego pobrano ryczałtowy podatek od dywidendy).
  • dopuszczalne jest przeznaczenie przez część podmiotów CIT - wypłacanych dywidend na cele statutowe lub cele podobne (oświadczenie CIT-5; przy braku spełnienia warunku przeznaczenia dywidendy na te cele należy złożyć CIT-11R).

Zwolnienie dywidendowe z podatku CIT - wyłącznie gdy otrzymującym dywidendę jest inna spółka CIT

W ramach zwolnienia dywidendowego z opodatkowania CIT, zwalnia się od podatku przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:

  1. wypłacającym dywidendę oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest spółka mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;
  2. uzyskującym dochody (przychody) z dywidend jest spółka podlegająca w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym kraju UE, EUG opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania;
  3. uzyskujący posiada bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów (akcji) w kapitale spółki wypłacającej dywidendę - nieprzerwanie co najmniej 2 lata, dla konfederacji Szwajcarskiej udział ten ustala się w wysokości nie mniejszej niż 25%,
  4. uzyskujący dywidendę nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania.

Podstawą zwolnienia jest art. 22 ust. 4 ustawy o CIT (w treści należy odnaleźć dodatkowe warunki dot. m.in. podstawy posiadania udziałów przez otrzymującego dywidendę).